Çocukluk Çağı Enfeksiyöz İshalleri – Çocuklarda Gastroenteritler  30 Temmuz 2013

Çocukluk Çağı Enfeksiyöz İshalleri – Çocuklarda Gastroenteritler

Akut gastroenterit olarak adlandırılan hastalık, mide ve bağırsakların iltihabıdır. Çocukluk yaş gruplarında üst solunum yolu enfeksiyonlarından sonra en sık görülen hastalıktır.

Akut gastroenterit etkenleri bakteri, virus ya da parazitler olabilir. İshale sebep ve neden olan mikroorganizmalar tabloda gösterilmiştir (Tablo 1).

Tablo 1. İshale sebep ve neden olan mikroorganizmalar;

1.Virüsler

  • Rotavirüs. Astrovirüs.
  • Enterik adenovirüsler. Calicivirüs.
  • Norwalk-benzeri virüsler. Coronavirüs.

2.Bakteriler

  • Enterotoksijenik E.coli. Staphylococcus aureus.
  • Enterotoksijenik E.coli. Clostridium perfiringers.
  • Shigella (sonnei, flexneri). Vibro parahemoliticus.
  • Salmonella enteritidies. Aeromonas hydrophilia.
  • Campylobacter jejuni. Escherichia coli 0157:H7.
  • Basillus cereus. Yersinia Enterocolitica.
  • Clostridium difficile. Vibrio cholerea.

3. Parazitler

  • Giardia lamblia. Balantidium.
  • Cryptosporidium. Strongyloides stercolaris.
  • Entamoeba hystolitica.

Hastaların çoğunda etken saptamak kesinlikle mümkün olmamaktadır. Etken saptanan vakalarda ise sıklık sırasıyla Virüsler, bakteriler ve parazitler yer almaktadır.

Gastroentestinal sistem enfeksiyonlarının ana bulgusu ishal olup ishale karın ağrısı, ateş, bulantı, kusma eşlik edebilir. Halsizlik, karın şişliği ve baş ağrısı da oldukça hissedilir ve görülebilir. İlerleyen vakalarda vücuttan su-sıvı kaybı sonucu dehidratasyon gelişir. Bebek ve küçük yaştaki çocuklarda dehidratasyon son derece sık görülür. Bazen oldukça süratle ilerleyebilir. Başlangıçta susuzluk şeklinde kendini gösterirken ilerleyen vakalarda ağız kuruluğu, göz kürelerinde çökme, el ve ayaklarda soğukluk, idrar miktarında azalma tespit edilebilir ve görülebilir. Ağır vakalarda ise dalgınlık, hızlı solunum, kan basıncında düşme ve şok görülebilir.

Bulaşma; Gastroenterit, etkeni içeren dışkı ile bulaşmış gıdaların yenilmesi, yuva ya da hastane ortamında patojenle yakın temas, seyahat, hayvanlarla yakın temas ya da uzun süreli antibiyotik kullanım sonucu hastalık gelişmektedir. Anne sütünün yetersiz verildiği durumlarda, kalabalık toplumlarda, bağışıklık sistemi bozulmuş ve beslenme bozukluğu olan çocuklarda çok daha sık görülmekte ve hastalık oldukça ağır seyredebilmektedir.

Hastanın uzman doktor tarafından muayenesi ve değerlendirilmesi kesinlikle son derece önemlidir. Dehidratasyonun saptanması ve gastroenterit tedavisinin planlanması mutlaka gerekir. Uzman doktor gözetiminde, ishal kesici ve kusmayı önleyici ilaçlar kullanılmamalıdır. Çocuk susuzluk bulguları açısından izlenmelidir. Kaybedilen sıvı ve elektrolitler kesin oalrak ağız yoluyla vermeye çalışmalıdır. Bu amaçla doktor tavsiyesi üzerine şeker tuz içeren sıvı verilmektedir. Ağır vakalarda ise damardan sıvı tedavisinin uygulanması yapılmaktadır.

Gastroenteritlerden korunmanın kesinlikle en etkili yolu ellerin sık ve düzenli yıkanmasıdır. Meyve ve sebzelerin kesinlikle iyice yıkanması gerekir. Kesin olarak iyi pişirilmemiş tavuk ve et ürünlerinden kesinlikle kaçınılmalı, mutfak gereçleri mutlaka temiz tutulmalı, uzun süre oda ısısında bırakılan ve açıkta satılan gıdalar kesinlikle tüketilmemelidir. Anne sütü ile beslenme bebekleri gastroenteritten korumada kesinlikle son derece etkin bir beslenme yöntemi olup bebeklerin hastalıktan korunmasında kesinlikle son derecede değerlidir.

Çocukluk çağı gastroenteritinden korunmada aşılama önemlidir.

Rotavirüs aşısı 1998 tarihinde uygulanmaya girmiş ve yan etkilerden dolayı bir süre uygulamadan kaldırılmışsada, kesin olarak ciddi bir yan etkisinin görülmemesi ile birlikte birçok ülkede rutin aşı programına alınmıştır. Bu aşı bebeklikte uygulanmaktadır. Aşı 2. ya da 3. doz şeklinde ağızdan uygulanmakta ve verilmektedir. İlk dozunun mutlaka 6. ila 12. haftasında yapılması gereklidir. Aşılama bebek 8. ayını doldurana dek kesin olarak tamamlanılmalıdır.

Uygulamaya girecek yeni aşılarla birlikte özellikle bebek ve küçük çocuklarda kesin olarak ağır seyreden bu enfeksiyonun kısmen kontrolü söz konusu olabilecektir.

Prof. Dr. Nuran GÜRSES

Çocuk Hastalıkları

Çocukluk Çağı Enfeksiyöz İshalleri – Çocuklarda Gastroenteritler Çocukluk Çağı Enfeksiyöz İshalleri – Çocuklarda Gastroenteritler Çocukluk Çağı Enfeksiyöz İshalleri – Çocuklarda Gastroenteritler

Anne Portal Yorum

Sizde bu siteye giriş yapabilir ve yorum yazabilirsiniz.